Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) 1 Ekim’de yeni yasama yılına başlamasının ardından, 2027 Bütçe Kanunu Teklifi görüşmeleri öncesinde 16 sendika ortak bildiri yayımladı.
“İşçi sınıfını ve dostlarını mücadeleye çağırıyoruz” başlıklı bildiride bütçe politikaları, ücretler, emekli aylıkları, vergi sistemi, fon soruşturması, sendikal haklar ve demokratik haklara ilişkin değerlendirmelerde bulunuldu.
Bildiride DİSK, TÜRK-İŞ ve HAK-İŞ’in yanı sıra kamu çalışanı konfederasyonları, meslek örgütleri, gençlik, çevre ve kadın örgütleri ile siyasi partilere ortak hareket etme çağrısı yapıldı.
SENDİKALARDAN 2027 BÜTÇESİNE TEPKİ
Ortak açıklamada bütçenin yalnızca gelir ve gider kalemlerinden oluşmadığı belirtilerek, bütçe tercihlerinin gelir dağılımı üzerinde doğrudan etkili olduğu savunuldu.
2027-2029 Orta Vadeli Programı’nın çalışanlar açısından yoksullaştırıcı sonuçlar doğuracağı ileri sürülen bildiride, ücretlerin enflasyon karşısında gerilediği ve emekli aylıklarının satın alma gücünü kaybettiği belirtildi.
Asgari ücretin 2026’da açlık sınırının altında kaldığı savunulurken, temmuz ayında ara zam yapılmamasına da tepki gösterildi.
Bildiride kira, gıda ve diğer temel yaşam giderlerinin artmasına rağmen ücretlerin aynı hızda yükselmediği ifade edildi.
FON SORUŞTURMASI İÇİN ‘BAĞIMSIZ SORUŞTURMA’ ÇAĞRISI
Sendikalar, eylül ayında gündeme gelen fon soruşturmasına da bildiride geniş yer ayırdı.
Soruşturmanın “kapsamlı, bağımsız ve adil” biçimde yürütülmesi gerektiği belirtilirken, sorumluluğu bulunan kamu görevlileri, şirket yöneticileri ve diğer kişilerin yargı önünde hesap vermesi istendi.
Bildiride, fon krizinin maliyetinin vergi, zam veya kesintiler yoluyla çalışanlara yüklenmemesi gerektiği vurgulandı.
VERGİ SİSTEMİNİN DEĞİŞTİRİLMESİNİ İSTEDİLER
Ortak açıklamada vergi sistemine ilişkin talepler de sıralandı.
Ücretlilerin vergi yükünün azaltılması gerektiği belirtilirken, servet, rant ve yüksek gelirlerden daha fazla vergi alınması çağrısı yapıldı.
Yoksulluk sınırının altında kalan ücretlerin vergiden muaf tutulması gerektiği savunuldu.
SENDİKAL ÖRGÜTLENME İÇİN ÇAĞRI
Sendikalar, örgütlenmenin önündeki yasal ve fiili engellerin kaldırılmasını da talep etti.
Barajlar, grev yasakları ve ertelemeleri, işten çıkarma baskısı ve yetki itirazlarının sendikal örgütlenmenin önünde engel oluşturduğu belirtilirken, örgütlenme özgürlüğünün güvence altına alınması istendi.
İş cinayetlerine de dikkat çekilen bildiride, işçilerin can güvenliğinin işverenlerin kâr beklentisinin önünde tutulması gerektiği vurgulandı.
KAYYIM UYGULAMALARINA TEPKİ
Bildiride ifade ve basın özgürlüğü, toplantı ve gösteri hakkı ile sendikal haklara ilişkin eleştirilere de yer verildi.
Belediyelere kayyım atanmasına son verilmesi ve seçilmiş belediye başkanlarının görevlerine iade edilmesi talep edildi.
Sendikalar ayrıca Batı Asya’daki savaşlara karşı barış çağrısı yaparken, demokratik hak ve özgürlüklerin genişletilmesini istedi.
MİTİNG, İŞYERİ EYLEMİ VE ANKARA YÜRÜYÜŞÜ ÖNERİSİ
Ortak bildiride DİSK, TÜRK-İŞ ve HAK-İŞ başta olmak üzere sendikal konfederasyonlara ve diğer toplumsal örgütlere ortak mücadele programı oluşturma çağrısı yapıldı.
Çağrıda öne çıkan talepler şöyle sıralandı:
- Vergide ve gelirde adalet sağlanması
- Emekli aylıklarının yükseltilmesi
- Yaşanabilir asgari ücret belirlenmesi
- Sendikal örgütlenmenin önündeki engellerin kaldırılması
- Kişi hak ve özgürlüklerine yönelik ihlallerin sona erdirilmesi
- Muhalif kesimlere yönelik siyasi operasyonların durdurulması
Sendikalar, önümüzdeki dönemde bölgesel ve merkezi kitlesel mitingler düzenlenmesini, işyerlerinde üretimden gelen gücün kullanılacağı eylemlerin gündeme alınmasını ve ardından farklı bölgelerden Ankara’ya yürüyüş yapılmasını önerdi.
TBMM’de muhalefet partileri ve milletvekillerinin de talepler doğrultusunda yasal düzenleme yapılması için sürece dahil edilmesi istendi.
16 SENDİKA İMZA ATTI
Ortak bildiriye imza atan sendikalar şu şekilde:
Bank-Sen, DİSK Basın-İş, Birleşik Metal-İş, BTO-SEN, Cam Keramik-İş, Dev Yapı-İş, DEV Turizm-İş, Enerji-Sen, Gıda-İş, Güvenlik-Sen, İletişim-İş, Limter-İş, Nakliyat-İş, Sine-Sen, Sosyal-İş ve Tümka-İş.
